Κ.Μαλλιωτάκη

Απόψεις | 27.08.2014

Προσπαθώντας να κατανοήσουμε τον τρόπο που λειτουργεί το σώμα μας καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι τελικά δεν παίζει ρόλο μόνο η κληρονομικότητα, και η προδιάθεση του ατόμου ως προς την ασθένεια , αλλά και ο τρόπος ζωής που αποτελεί σημαντικό παράγοντα .

της Κατερίνας Μαλλιωτάκη

 Τα συναισθήματά μας επηρεάζουν κάθε κύτταρο του σώματός μας και όχι μόνο τις σκέψεις και τη διάθεσή μας. Όλοι μας έχουμε νιώσει, εφίδρωση , ταχυπαλμία , «φτερουγίσματα » στην καρδιά , σφίξιμο στο στομάχι ,  το σώμα μας «βαρύ»,  και το στομάχι μας να «δένεται κόμπο». Αυτά είναι τα πιο απλά παραδείγματα , του πώς η ψυχική μας κατάσταση επηρεάζει το σώμα μας. 

Από την άλλη πάλι , είναι γεγονός ότι συμβαίνει και το αντίθετο δηλαδή  η κατάσταση του σώματός μας , να επηρεάζει την ψυχική μας διάθεση. Όταν είμαστε άρρωστοι δεν νιώθουμε καλά , γεγονός που με τη σειρά του μπορεί να οδηγήσει στην επιδείνωση μιας ασθένειας ή ακόμη και να παρεμποδίσει την ομαλή εξέλιξη μιας θεραπείας και την ανταπόκριση του ασθενούς σε αυτήν. Επομένως, όπως πλέον αποδέχονται οι ειδικοί, το σώμα και η ψυχή δεν αποτελούν δύο ανεξάρτητες οντότητες, αλλά επηρεάζουν το ένα το άλλο, σε μια διαρκή αλληλεπίδραση.

 Στις περιπτώσεις όπου ο ψυχολογικός παράγοντας συμβάλλει σημαντικά έως και αποκλειστικά στην εκδήλωση σωματικών συμπτωμάτων, τα συμπτώματα αυτά θεωρούνται ψυχοσωματικά.   Η λέξη «ψυχοσωματικό σύμπτωμα» υπονοεί τη σχέση μεταξύ «ψυχής» και «σώματος». Με τη λέξη «ψυχή» αναφερόμαστε περισσότερο στη νοητική διεργασία του μυαλού η οποία μπορεί να προκαλέσει κάποια σωματικά συμπτώματα ή να επιδεινώσει τα ήδη υπάρχοντα.

Θεωρώντας λοιπόν,  ότι υπάρχουν τα ψυχοσωματικά συμπτώματα που η βάση τους είναι ψυχολογική ο  Γ Πιντέρης αναλύει κάποιες ασθένειες που η βάση τους είναι μεν οργανική αλλά επηρεάζουν τη ψυχολογία μας με διαφορετική μορφή.

Οι ημικρανίες. Είναι διαταραχή συνήθως του κυκλοφοριακού συστήματος και ταλαιπωρεί πιο συχνά τον γυναικείο πληθυσμό. Οι ψυχοσωματικές ημικρανίες συνήθως απευθύνονται σε ανθρώπους που είναι μαγνήτες ευθυνών. Παίρνουν την πρωτοβουλία να αναλάβουν ευθύνες χωρίς να τους ζητηθεί , πιστεύουν ότι είναι αγαπητοί οπότε πρέπει να προσφέρουν κάτι παραπάνω και πολλές φορές επωμίζονται τον ρόλο του σωτήρα. Συνήθως οι άνθρωποι αυτοί που υποφέρουν από ημικρανίες διακατέχονται από τελειομανία , και θέλουν να κάνουν τα πάντα όσο καλύτερα μπορούν .

Η Ιδιοπαθείς υπέρταση. Στην ιδιοπαθή υπέρταση ο ψυχολογικός παράγοντας παίζει σημαντικό  ρόλο. Αφορά κυρίως άντρες που συνήθως απωθούν τα συναισθήματα τους αν νιώσουν κάτι έντονο . Τις περισσότερες φορές  θυμώνουν εύκολα αλλά δεν το δείχνουν. Οι άνθρωποι αυτοί θέλουν να ξεχωρίζουν και να διακρίνονται από τους άλλους ενώ ταυτόχρονα δεν μπορούν να αντέξουν τον ανταγωνισμό και τις συγκρούσεις. Είναι από φύση τους συγκεντρωτικοί και θέλουν να ασκούν έλεγχο στο περιβάλλον τους , ενώ ταυτόχρονα έχουν και δημοκρατικές απόψεις . Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να μπλοκάρουν τις συναισθηματικές τους αντιδράσεις.

Δερματικές διαταραχές. Οι δερματικές διαταραχές που έχουν ένα ψυχολογικό υπόβαθρο , είναι συνήθως η ακμή , το έκζεμα , η νευροδερματίτιδα , η ψωρίαση κά. Το δέρμα μας είναι αυτό που μας διαχωρίζει από το υπόλοιπο περιβάλλον σύμφωνα με τον W.Schutz και αυτό οι άνθρωποι που υποφέρουν από άγχος το ξέρουν πολύ καλά , αφού δεν μπορούν να εκτονώσουν το συναίσθημα τους. Αυτή η έλλειψη εκτόνωσης γίνεται μέσω του δέρματος . Μια άλλη θεωρία θέλει τις δερματικές παθήσεις να προέρχονται από ένα διαπροσωπικό στρες το οποίο τους δημιουργεί άγχος και γι αυτό το λόγο το δέρμα τους αντιδρά έτσι ώστε να αποθαρρύνει τους άλλους να πλησιάσουν .

Στοματικές διαταραχές. Αν και το στομάχι είναι πολύ ανθεκτικό και θα πρέπει για να νοσήσει ,  ο άνθρωπος να το ταλαιπωρήσει για πολύ καιρό , και με πολλούς τρόπους εντούτοις η πάθηση που το απασχολεί είναι το έλκος. Ένα πρώτο χαρακτηριστικό που έχουν κυρίως οι άνθρωποι που έχουν στομαχικές διαταραχές είναι ότι ανησυχούν πιο συχνά από τους υπόλοιπους. Ανησυχούν υπερβολικά για τα πάντα . Αυτό πολύ συχνά τους φέρνει αντιμέτωπους με μια εσωτερική σύγκρουση κι αυτό γιατί ένα κομμάτι τους επιθυμεί την ανθρώπινη επαφή κι όταν δεν την έχει αισθάνεται μοναξιά κι ένα άλλο κομμάτι τους φοβάται αυτήν την ίδια συναισθηματική τους εξάρτηση .

Καρκίνος . Είναι ο καρκίνος ψυχοσωματική νόσος ; Όχι ακριβώς. Η δημιουργία του οφείλεται σε πολλούς βιολογικούς παράγοντες από την κληρονομικότητα έως το περιβάλλον , όμως η ψυχική διάθεση του ασθενή ασκεί μεγάλη επίδραση στην εξέλιξη της νόσου. Στους 100 ανθρώπους που έχουν καρκίνο οι 85 από αυτούς λένε ότι είχαν μια μεγάλη απώλεια 6 μήνες ή και 1,5 χρόνο από την στιγμή της διάγνωσης τους. Η E. Evans μάλιστα εντόπισε ότι η απώλεια αυτή έχει  να κάνει μ έναν κεντρικό ρόλο που έδινε νόημα στην ζωή τους. Συνισταμένες που βοηθούν στην εξέλιξη της νόσου ,είναι και εδώ , η αδυναμία έκφρασης  του συναισθήματος  καθώς και η τάση για συνεχή θυσία προς τους άλλους. Τα συναισθήματα που δημιουργούνται από όλα αυτά είναι φυσικά απόγνωση και απελπισία , ιδιαίτερα όταν τίθεται θέμα στο ,να γίνουν «βάρος » στους άλλους. Στο πλέγμα των ψυχοσωματικών νοσημάτων βρίσκονται ακόμα και οι εντερικές διαταραχές , η αρθρίτιδα, ζαλάδες , πονοκέφαλοι , βουλιμία , ανορεξία καθώς και σεξουαλικά προβλήματα.

Προσπαθώντας να κατανοήσουμε τον τρόπο που λειτουργεί το σώμα μας καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι τελικά δεν παίζει ρόλο μόνο η κληρονομικότητα,  και η προδιάθεση του ατόμου ως προς την ασθένεια , αλλά  και ο τρόπος ζωής που αποτελεί σημαντικό παράγοντα . Ιδιαίτερη έμφαση πρέπει δε να δώσουμε στην  έκφραση των συναισθημάτων μας που  είναι το «κλειδί» της ψυχοσωματικής μας  ισορροπίας. Όταν καταπνίγουμε συνέχεια τον  θυμό,  την οργή ή θλίψη μας, τότε αυτά είναι πολύ πιθανό να αναδυθούν με τη μορφή ενός σωματικού συμπτώματος.  Φροντίστε  λοιπόν τα συναισθήματα σας , όπως τους αρμόζει και βοηθήστε τα να βρουν διέξοδο στον  κόσμο της έκφρασης και της ισορροπίας.  .   .

 

Newsroom

Όλες οι ειδήσεις

Διαβάζονται τώρα